یک جامعه شناس: آنچه هدف قرار گرفت مجموعه عناصر قدرت ملی ایران بود/ جامعه ایران در سال‌های اخیر تا حدی به سمت «دوپاره شدن» رفته است

به گزارش سردبیر پرس، محمدرضا جوادی‌یگانه در همایش «امر ملی و جنگ» با اشاره به تحولات اجتماعی و سیاسی اخیر گفت: خیابان در شرایط کنونی صرفاً یک فضای فیزیکی نیست، بلکه به «ایده‌ای اجتماعی» تبدیل شده که ریشه در سنت‌هایی چون فتوت و مروت و تجربه‌هایی مانند راهپیمایی اربعین و فرهنگ موکب دارد. به گفته او، این فضا طی حدود ۷۰ روز گذشته توانسته جامعه را در وضعیت بحرانی سرپا نگه دارد.
به روایت جماران ، او با اشاره به ابعاد جنگ اخیر اظهار کرد: آنچه هدف قرار گرفت تنها توان نظامی یا برنامه هسته‌ای نبود، بلکه مجموعه عناصر قدرت ملی ایران از زیرساخت‌های علمی و شهری تا مراکز تحقیقاتی در معرض حمله قرار گرفت. با این حال، ایران با وجود فشارهای گسترده، عقب‌نشینی نکرد و تسلیم نشد.
این استاد دانشگاه تهران تأکید کرد: جامعه ایرانی در کنار توان دفاعی، با نوعی «شجاعت اجتماعی» مواجه شد که در حضور مردم در خیابان‌ها خود را نشان داد و به حفظ انسجام اجتماعی کمک کرد. او این وضعیت را در مقایسه با برخی دوره‌های تاریخی ایران، نقطه تمایز مهمی دانست.
جوادی‌یگانه در ادامه با مرور تجربه‌های تاریخی، از حمله محمود افغان به اصفهان در دوره صفویه و نیز برخی روایت‌های تاریخی درباره انفعال اجتماعی ایرانیان یاد کرد و گفت: در مقایسه با گذشته، جامعه امروز ایران در مواجهه با بحران، واکنشی متفاوت و مقاوم‌تر نشان داده است.
او با اشاره به شکاف‌های اجتماعی موجود در ایران افزود: جامعه ایران در سال‌های اخیر تا حدی به سمت «دوپاره شدن» حرکت کرده که در تفاوت رسانه‌های مرجع و واکنش‌های اجتماعی قابل مشاهده است. با این حال، رخدادهای اخیر فرصتی برای بازتعریف مفهوم «امر ملی» فراهم کرده است.
این استاد علوم اجتماعی تأکید کرد: ملت یک «امر ساخته‌شده و بازتولیدشونده» است و ایران جدید تنها در صورت شکل‌گیری یک دولت ملی فراگیر و بی‌طرف نسبت به همه شهروندان امکان تحقق دارد؛ دولتی که همه را در منافع و مسئولیت‌های کشور به‌طور برابر شریک بداند.
او در بخش دیگری از سخنانش با انتقاد از برخی ادبیات تفرقه‌انگیز در فضای عمومی گفت: تحقق ایران جدید نیازمند نگاهی همه‌شمول است و هنوز تا رسیدن به چنین مفهومی فاصله وجود دارد.
جوادی‌یگانه در پایان تأکید کرد: فرصت کنونی برای بازسازی امر ملی و شکل‌گیری ایران جدید یک «موقعیت تاریخی» است، اما تحقق آن نیازمند زمان، تلاش و پرهیز از تنش‌های فرسایشی و تخریب اجتماعی است.

۳۱۲۱۶